Alles over witte stip

Vorige Artikel 4 van 61 Volgende

Alles over witte stip: één van de meest voorkomende ziektes in onze aquaria.


Elke aquariaan zal vroeger of later te maken krijgen met de visziekte witte stip. In de handel is er een groot assortiment bestrijdingsmiddelen voor. Een voorbeeld van een goed werkend middel is Exit van Esha waarmee kan je de ziekte makkelijk en effectief kan bestrijden zonder dat dit je bacteriën aantast. Dit artikel is bedoeld om de liefhebber in de gelegenheid te stellen een juiste diagnose te stellen en de ziekte met eenvoudige hulpmiddelen te bestrijden.

Oorzaak van de ziekte
Witte stip is een bolvormig ciliaat dat enkel in het rijpe stadium een typische, hoefijzervormige kern heeft. Deze ééncellige parasiet herkennen wij onder de microscoop als een bolvormig bewegend diertje met een trilharenkrans er omheen. Met de trilharen kan de parasiet zich voortbewegen. Inwendig zien we de kern en de voedingsvacuolen.
Plaats van voorkomen is op de huid en de kieuwen. Ook de typische traag draaiende voortbeweging maakt het herkennen eenvoudiger. De grootte varieert van 0.2 tot 1 mm.

Diagnose
Macroscopisch
Op de slijmhuid en de kieuwen van de vis kunnen we witte stipjes waarnemen. Dit zijn niet de parasieten die wij zien, maar wel het reactieweefsel dat door de vis gevormd wordt.  Daarom is een vroege besmetting met het blote oog niet zichtbaar. De gedragsveranderingen bij de vissen uiten zich door te schuren, schichtig op en neer zwemmen tot stil in een hoekje zitten in gevorderde gevallen. Wanneer de kieuwen zijn aangetast zien we een toegenomen (versnelde) ademhaling.

Microscopisch
Toename van slijmhoeveelheid op de huid met daarin de witte stip-parasiet in zijn verschillende groeistadia. Deze slijmreactie kan zo algemeen en hevig zijn dat we dat zien als een blauwachtige waas over de vis (vooral bij cichliden). Op de kieuwen vinden we analoge verschijnselen. Het is door deze slijmlaag op de kieuwen dat de zuurstofuitwisseling verstoord wordt, hetgeen ademnood tot gevolg heeft. Het afnemen van een biopt gebeurt door een afstrijk van de kieuw of door een stukje kieuwboog uit te snijden.

Opmerking
Deze hele cyclus is sterk afhankelijk van de watertemperatuur. Daarom is een temperatuursverhoging zonder begeleidende handeling niet goed. Dit omdat we de parasitaire cyclus versnellen en tevens de oplosbaarheid van zuurstof in het water verlagen (hoe warmer het water is, hoe minder zuurstof het kan bevatten) zodat de ademnood van de vissen nog meer zal toenemen. 
 

Daar zwermsporen van de parasiet maar een beperkte tijd in het water kunnen overleven is het mogelijk om aan een biologische bestrijding te doen. Zo kan men de vissen om de drie dagen van aquarium laten veranderen, zodat de zwemsporen de kans niet krijgen om een nieuwe gastheer te vinden. Ook kunnen aangekochte planten gedurende enkele dagen in quarantaine gehouden worden in vis vrij water. Zodoende voorkomt men  het overbrengen cysten in het aquarium door de aankoop van nieuwe planten of materiaal.
Quarantaine van vissen is noodzakelijk, maar moet wel lang genoeg duren. We hebben het hier over een quarantaine van 2 tot 8 weken afhankelijk van de watertemperatuur. De quarantainetijd van koudwatervissen is langer dan die voor tropische exemplaren.

Het uitbreken van een ziekteprobleem is ook afhankelijk van de weerstand van de vissen. Een gezonde vis die in goede omstandigheden gehouden wordt, kan drager zijn van enkele parasieten, zonder daar iets van te merken. De parasiet leeft dan in harmonie met zijn gastheer. Deze situatie treffen we o.a. aan bij pas gevangen wildexemplaren. Hierdoor is het belangrijk om te zorgen voor een zo sterk mogelijke weerstand bij onze eigen aquariumvissen, door stress te verlagen en te zorgen voor een goede, uitgebalanceerde voeding.

Uit onderzoek is gebleken dat de vis een zekere immuniteit opbouwt tegen witte stip. Zo hebben vissen die reeds eerder in contact kwamen met deze ziekte meer weerstand tegen deze infectie. Bij discussen die op een temperatuur van zo'n 30 graden worden gehouden komt vrijwel nooit stip voor, aangezien de parasiet niet bestand is tegen een hoge temperatuur. Dit feit kan ook effectief ingezet worden in de bestrijding van stip, mits de vissen de hoge temperatuur goed kunnen verdragen. Het toedienen van extra zuurstof (bijvoorbeeld door middel van een zuurstofpomp) is wel een noodzaak.

Op de kieuwen en de slijmhuid kunnen de parasieten mooi ingekapseld zitten, zodat ze goed beschermd zitten tegen de inwerking van medicijnen. Daarom is een herhaling van de behandeling noodzakelijk.

Bij een parasitaire besmetting veroorzaakt door bacteriën en schimmels moeten we steeds met complicaties rekening houden. De beschadigingen van de slijmhuid en de kieuwen vormen een ideale toegangspoort. Enkel in dit geval is een behandeling met antibiotica verantwoord!

Gebruik nooit antibiotica zonder vooraf inlichtingen in te zamelen over juiste werking, als ook de mogelijke neveneffecten.

Differentiaal diagnose

Niet alles wat wit is, is witte stip.
Zo kunnen wij ons vergissen met een Lymphocystis besmetting. Macroscopisch gezien vinden we hier ook witte stippen. Deze ziekte komt meestal voor bij Goerami’s. Microscopisch bewegen de ingekapselde stippen echter niet. Een klassieke witte stip behandeling biedt hier geen resultaat. Schimmelvlekken zijn makkelijk te herkennen door hun draadvormige structuur onder de microscoop. Peperstip of Odinium is veel fijner van structuur. Microscopisch is het een niet bewegende parasiet.

Menginfecties met andere parasieten.
Zo stelden we vast dat witte stip vaak samen met huidwormen (Gyrodactylus), kieuwwormen (Dactylogyrus), en Trichodina voorkomt.
In deze gevallen geeft een witte stip behandeling slechts een gedeeltelijke of zelfs geen verbetering. We moeten onze diagnose en behandeling dan bijstellen.

Ook inwendige ziektes, zoals wormen, vistuberculose, darmflagellaten en dergelijke, zijn nuttig om te herkennen. Het is namelijk zo dat deze profiteren van de verzwakte toestand van de gastheer zodat ze daar als eerste en in grote hoeveelheid voorkomen. Dit geeft ons duidelijke signalen over de totale gezondheidstoestand van onze vissen.

Behandeling

In de handel vinden we een breed assortiment producten voor behandeling met witte stip. Het ene is effectiever dan het andere. Eerst een lijstje van niet medicamenteuze hulpmiddelen:


-Temperatuur verhoging van een visvrij, besmet aquarium. Hierdoor gaan de cysten vlugger delen en vinden de sporen geen nieuwe gastheer. Ook worden de planten niet nadelig beïnvloed door eventuele medicamenten.

-Temperatuur verhoging bij vissen in een quarantainebak samen met medicijngebruik is toegelaten, op voorwaarde dat men sterk belucht en dat de overplaatsing behandeling wordt gehanteerd waarbij de vissen telkens naar een parasietvrij aquarium worden overgezet. Op deze wijze zorgen we ervoor dat de cyclus onderbroken wordt. Deze methode is arbeidsintensief en door het veelvuldig vangen van de vis is de kans op beschadiging van de slijmhuid aanwezig.

Medicamenten

FMC
Dit is een combinatiepreparaat. (alleen verkrijgbaar voor groothandels en dierenwinkels)
De Formule is:
Formol 40% 100 ml
Metyleenblauw 0.37 gram
Malachietgroen-oxalaat( zinkvrij) 0.37 gram.

Van deze stamoplossing gebruikt men 20 tot 30 druppels op 100 liter. Bij een zware infectie mag men reeds na 24 uur een nieuwe halve dosering toevoegen, nadat men de helft van het water heeft ververst. Deze stamoplossing kan slechts gedurende een beperkte periode worden bewaard: 1 a 2 maanden. De giftigheid van de oplossing is afhankelijk van waterkwaliteit en vissoort.

Malachietgroen-Oxalaat (zinkvrij)
Stamoplossing 3 gram op een liter
5 druppels per 20 liter aquariumwaterwater. Na 48 uur kan dit, na 50% waterverversing, herhaald worden. Oplossing donker en koel bewaren.

Methyleenblauw
Hierbij lost men 0.3 tot 0.5 gram op 100 liter aquariumwater, In een apart aquarium met vissen en dat gedurende 3 tot 7 dagen.
Bij het gebruik van deze stof moeten we er rekening mee houden dat de siliconenkit verkleurt. 
Planten zijn gevoelig voor deze stof.

 De meeste in de handel zijnde bestrijdingsmiddelen zijn een combinatie van bovenstaande stoffen. Daarnaast is er natuurlijk nog de “oudenrotten” methode: 1 gram zeezout per liter aquariumwater en de temperatuur verhogen tot over de 30 graden en zeer goed beluchten.

 

 

© 2015 - 2020 DHA-Aquarium | sitemap | rss | webwinkel beginnen - powered by Mijnwebwinkel